Επεξεργασία++δεδομένων+και+υπολογιστικά+φύλλα-2

[|Ντιρογιάννη Μαγδαληνή]

media type="skype" key="magdadirog" ARG0="call_green_white_153x63.png" height="63" width="153"

[|Παπαγεωργίου Μαριλένα]

media type="skype" key="marlen_papa" ARG0="call_green_white_153x63.png" height="63" width="153" include component="comments" page="Επεξεργασία δεδομένων και υπολογιστικά φύλλα-2" limit="10"



= =

=
Με το τέλος του μαθήματος ο μαθητής θα πρέπει να έχει κατανοήσει την διαδικασία επεξεργασίας δεδομένων με τη χρήση Η/Υ μέσω της εξοικείωσης με το προτεινόμενο λογισμικό "Υ.Φ",και συγκεκριμένα πρέπει να είναι σε θέση: =====

- Να **επεξηγεί** το περιβάλλον του λογισμικού Υπολογιστικά Φύλλα. Συγκεκριμένα πρέπει να ξέρει τι είναι: 1)Στήλη 2)Γραμμή 3)Κελί 4)Ενεργό κελί

-Να **αναγνωρίζει** τις βασικές λειτουργίες και τα χαρακτηριστικά του λογισμικού Υπολογιστικά Φύλλα. Συγκεκριμένα πρέπει να ξέρει: 1) την διεύθυνση κελιού 2)τους συμβολισμούς για τις βασικές αριθμητικές πράξεις

-Να **γνωρίζει** πως να χρησιμοποιεί την διέπαφη του λογισμικού Υπολογιστικά Φύλλα.

Συγκεκριμένα πρέπει να ξέρει να: 1)Δημιουργεί 2)Ανοίγει 3)Αποθηκεύει 4)Επεξεργάζεται ένα Υ.Φ

-Να **μάθει** τις δυνατότητες που παρέχει το εργαλείο "Υ.Φ" για την επεξεργασία δεδομένων.

Συγκεκριμένα πρέπει να ξέρει πως αν π.χ χρειάζεται το άθροισμα,υπάρχει η αντίστοιχη συνάρτηση.

-Να **μάθει** να παράγει πληροφορίες από την αντίστοιχη επεξεργασία δεδομένων.

-Να **συνειδητοποιήσει** την χρησιμότητα των δυνατοτήτων του λογισμικού Υπολογιστικά Φύ λλα. Συγκεκριμένα πρέπει να επιλέγει να χρησιμοποιήσει το λογισμικό Υ.Φ για την επεξεργασία δεδομένων και την επίλυση προβλημάτων

2) Αντικειμενικοί σκοποί – objectives (ειδικά)
Οι στόχοι χωρίζονται στις παρακάτω κατηγορίες ανάλογα με τα μαθησιακά αποτελέσματα που επιδιώκουν:

// 1)Γνωστικοί Στόχοι //
Θα δουλέψουμε βασιζόμενοι στην ταξινομία **κατά Bloom:**


 * __Επίπεδο Γνώσης :__**

__**Επίπεδο Κατανόησης :**__ Ο μαθητής πρέπει: -Να μπορεί να __διακρίνει__ την γραμμή και την στήλη και να εξάγει την σύνδεση αυτών με την έννοια του κελιού.

-Να μπορεί να __ερμηνεύσει__ την λειτουργία των βασικών συναρτήσεων όπως το άθροισμα και ο μέσος όρος. -Να μπορεί να __συμπεράνει__ οτι αφού έχει συλλέξει κάποια δεδομένα θα μπορεί να τα επεξεργαστεί πιο εύκολα και γρήγορα με την δημιουργία ενός Υ.Φ. -Να μπορεί να __εξηγήσει__ την λειτουργία της ταξινόμησης και να μπορεί να προβλέπει τις αλλαγές που θα επιφέρει αυτή ανάλογα με τα κριτήρια ταξινόμησης που θα έχει επιλέξει. -Να μπορεί να __μεταφέρει__ τις βασικές αριθμητικές πράξεις που γνωρίζει σε ένα υπολογιστικό φύλλο. -Να μπορεί να __εξηγήσει με δικά του λόγια__ πως μπορεί να παράγει πληροφορίες ανάλογα με την επεξεργασία που θα κάνει. -Να __καταδεικνύει__ την δυνατότητα που έχει το λογισμικό Υ.Φ για αποθήκευση και μελλοντική επεξεργασία των δεδομένων.

Ο μαθητής πρέπει: -Να μπορεί να __χρησιμοποιεί__ την γραμμή μενού και την γραμμή εργαλειών για τις λειτουργίες που θέλει να επιτελέσει. -Να μπορεί ενώ έχει ένα έτοιμο υπολογιστικό φύλλο και μία διέυθυνση κελιού ως δεδομένο, να __τροποποιεί__ τα δεδομένα του αντίστοιχου κελιού. -Να μπορεί να __μεταφέρει__ τα δεδομένα που έχει συλλέξει,σε ένα υπολογιστικό φύλλο. -Να μπορεί να __οργανώνει__ και να __κατηγοριοποιεί__ τα δεδομένα σε γραμμές και στήλες. -Να μπορεί να __εφαρμόζει__ πάνω στα δεδομένα τις βασικές συναρτήσεις,δηλαδή άθροισμα,μέσο όρο κ.λ.π -Να μπορεί να __ταξινομήσει__ τα δεδομένα ανάλογα με τα κριτήρια που θα του ζητηθούν. -Να μπορεί __συσχετίσει__ τις λειτουργίες που θέλει να κάνει με αυτά τα δεδομένα με τις αντίστοιχες δυνατότητες/συναρτήσεις που παρέχει το λογισμικό των Υ.Φ. -Να μπορεί να __δημιουργεί,αποθηκεύει,επεξεργάζεται__ ένα υπολογιστικό φύλλο. -Να μπορεί να __δηλώσει__ μία περιοχή κελιών. - Ο μαθητής πρέπει: -Να μπορεί έχοντας ένα έτοιμο Υ.Φ να __εντοπίζει__ τα στοιχεία που το συνθέτουνε και να τα __αναλύει.__ -Να μπορεί να __συγκρίνε__ι δύο **σχεδόν** όμοια Υ.Φ. βρίσκοντας και κατονομάζοντας τις ομοιότητες και τις διαφορές τους. -Να μπορεί να __ανακαλύπτει__ έχοντας μπροστά του ένα περιοδικό ή μία εφημερίδα σε ποιές σελίδες έχει χρησιμοποιηθεί η επεξεργασία δεδομένων με Υ.Φ.Σε αυτές να μπορεί να: -Να __εντοπίζει__ ποιά άρθρα από μία εφημερίδα ή ένα περιοδικό μπορούν να βελτιωθούν αν επεξεργαστούμε τα δεδομένα τους με την χρήση Υ.Φ
 * __Επίπεδο Εφαρμογής :__**
 * __Επίπεδο Ανάλυσης :__**
 * __διακρίνει__ τα κελιά
 * __αναγνωρίζει__ ποιές λειτουργίες έχουν χρησιμοποιηθεί για να προκύψουν τα δεδομένα που παρουσιάζονται.
 * __συμπεραίνει__ αν έχει χρησιμοποιηθεί ταξινόμηση και πού.
 * __αναλύει__ τις πληροφορίες που έχουν εύκολα παραχθεί από την χρήση του λογισμικού Υ.Φ για την παρουσίαση των δεδομένων.

Ο μαθητής πρέπει: -Να μπορεί έχοντας ένα πλήθος δεδομένων,να τα κατηγοριοποιήσει και να τα εισάγει σε ένα υπολογιστικό φύλλο. -Να μπορεί να κατασκευάσει το δικό του Υ.Φ με τα δεδομένα που αντικατοπτρίζουν την καθημερινότητά του και να μπορεί να αφηγηθεί τις πληροφορίες/συμπεράσματα που παρήγαγε από αυτό. -Να μπορεί να προτείνει άρθρα από περιοδικά/εφημερίδες όπου οι πληροφορίες που αυτά παρέχουνε να μπορούν να επεξεργαστούν με Υ.Φ,και να σχεδιάζει τα ανάλογα Υ.Φ. -Να μπορεί να τροποποιεί δοθέντα υπολογιστικά φύλλα σύμφωνα με τις δικές του προτιμήσεις ή με τις οδηγίες του καθηγητή που θα του έχουν δοθεί.
 * __Επίπεδο Σύνθεσης :__**


 * __Επίπεδο Αξιολόγησης:__**

2)Συναισθηματικοί Στόχοι
Ο μαθητής πρέπει να: -Μάθει να συνεργάζεται με τους συμμαθητές του. -Να μοιράζεται γνώσεις,απόψεις. -Να μάθει να δουλεύει σαν ομάδα και όχι ατομικά. -Να έχει περισσότερη αυτοπεποίθηση.

3)Ψυχοκινητικοί Στόχοι
Ο μαθητής πρέπει να: -Έχει εξοικειωθεί με την χρήση του Η/Υ. -Έχει δεξιότητες οσον αφορά την επεξεργασία δεδομένων με χρήση λογισμικού.

1) Θεματικό αντικείμενο
//__**Ποια είναι τα ουσιώδη χαρακτηριστικά του θεματικού αντικειμένου;**__//

=
Οι δυσκολίες που θα συναντήσουν οι μαθητές ίσως έχουν να κάνουν με κάποιες έννοιες όπως επίσης και με την επαφή με ένα καινούριο περιβάλλον αφού δεν έχουν έρθει σε επαφή με το αντικείμενο στο παρελθόν.=====

2) Μαθητές
//__**Ποια είναι η προηγούμενη σχέση των μαθητών με το θεματικό αντικείμενο;**__//

=
Το αντικείμενο μάλλον δεν θα είναι τόσο ενδιαφέρον στους μαθητές διότι δεν συνδέεται με τα άμεσα ενδιαφέροντά τους ωστόσο μπορούμε να προσαρμόσουμε έτσι τη διαδασκαλία του, ώστε να κεντρίσουμε το ενδιαφέρον τους. ======

Με το τέλος του μαθήματος στόχος μας είναι οι μαθητές να έχουν αντιληφθεί την χρησιμότητα του Η/Υ στην καθημερινή τους ζωή,να μην τους φοβίζει η χρήση του,αλλά να τον προτιμούνε αναγνωρίζοντας οτι μπορούν με αυτόν να επεξεργαστούν δεδομένα πιο γρήγορα και πιο εύκολα.

Θα πρέπει οι μαθητές μέσα από την διαδικασία της εξοικείωσής τους με το λογισμικό Υ.Φ να έχουν συνειδητοποιήσει πόσο σημαντική είναι η επεξεργασία δεδομένων και πόσο εύκολα και σύντομα μπορεί να γίνει με τα Υ.Φ

3) Συνθήκες Μάθησης

 * Υπολογιστές για κάθε μαθητή και για τον καθηγητή συνδεδεμένοι σε δίκτυο.
 * Εργαστήρια το πολύ των 15 ατόμων για καλύτερη συνεργασία και κατανόηση.
 * Τα κατάλληλα λογισμικά για την εκμάθηση του αντικειμένου
 * Διάταξη καθισμάτων ώστε να σχηματίζουν σχήμα Π και στην μέση ο καθηγητής
 * Πίνακας για σημειώσεις από τον καθηγητή.

Εισαγωγή-Προσανατολισμός μαθήματος
//__**Σκοποί μαθήματος, κινητοποίηση μαθητών, σύνδεση με προηγούμενη εμπειρία**__//

1.Εισήγηση [λεπτά 4]
Αρχικά, για να κινήσουμε το ενδιαφέρον των μαθητών για το συγκεκριμένο μάθημα θα τους παρουσιάσουμε μέσω προτζέκτορα τα εξής video: 1)[] 2)[] τα οποία αποτελούν δημοφιλή παιχνίδια ανεπτυγμένα σε περιβάλλον Υ.Φ. Κατά την διάρκεια τους θα υπενθυμίζονται στους μαθητές βασικές έννοιες των Υ.Φ οι οποίες είναι γνωστές από τις προηγούμενες ώρες,όπως είναι το κελί,η στήλη,η γραμμή κ.α. Ολα αυτά θα υποδεικνύονται από μας πάνω στο περιβάλλον του παιχνιδιού που παίζεται μαζί με μια εισήγηση για τις δυνατότητες και το ενδιαφέρον που παρουσιάζουν τα Υ.Φ. ως εργαλείο.

2.Πρακτική Άσκηση[ 10 λεπτά]
Αφού οι μαθητές έχουν θυμηθεί τις βασικές έννοιες,θα ελέγξουμε αν μπορούν να τις εφαρμόσουν αναθέτοντας στους μαθητές μία μικρή δραστηριότητα. Θα τούς δώσουμε 2 παραδείγματα/templates από έτοιμα Υ.Φ με τα οποία θα πρέπει να πειραματιστούν και να επεξεργαστούν. Τα Υ.Φ αφορούν τόσο μαθηματικές έννοιες(βασικές πράξεις) όσο και εισαγωγή δεδομένων σε Υ.Φ(συμπλήρωση σχολικού προγράμματος). Με αυτόν τον τρόπο θα δείξουμε στους μαθητές την αξία και δυνατότητα χρήσης των Υ.Φ στην καθημερινή τους ζωή αλλά θα πάρουν και μια γεύση γι' αυτά που θα είναι σε θέση να υλοποιούν με το πέρας του μαθήματος. 'Ετσι θα συνδέσουμε τις θεωρητικές έννοιες που παρουσιάσαμε στην εισήγηση,με την πράξη.Στόχος μας είναι η κινητοποίηση των μαθητών και να μπούν ομαλά στο κλίμα .Ο καθηγητής θα βοηθά και θα καθοδηγεί τους μαθητές.

Κύριες δραστηριότητες (3-5 δραστηριότητες) //__**Ποια παραδείγματα θα θεωρούσατε κατάλληλα παιδαγωγικά; Ποια είναι τα πραγματικά προβλήματα πάνω στα οποία θα βασίζατε τη διδασκαλία σας;**__//

3.Συζήτηση/Διάλογος[7 λεπτά]
Στη συνέχεια του μαθήματος και αφού ολοκληρωθούν οι παραπάνω δραστηριότητες, θα ακολουθήσει μια **συζήτηση** κατά την οποία θα ενθαρρύνουμε τους μαθητές να εκφράσουν τις απόψεις τους για το πώς τους φάνηκαν οι δραστηριότητες και αν μπορούσαν να φανταστούν οτι θα μπορούσαν από το να παίξουν ένα παιχνίδι μέσω ενός Υ.Φ ως και να φτιάξουν το πρόγραμμα τους ή να εκτελέσουν μαθηματικές πράξεις. Επίσης, επεκτείνοντας αυτό το ερώτημα θα τους ζητούσαμε να σκεφτούν άλλες ιδέες για χρήση των Υ.Φ στην καθημερινότητά τους με στόχο να ανακαλύψουν οι ίδιοι αυτά που πρόκειται να διδαχθούν στην πορεία. Ταυτόχρονα θα τους παρουσιάζουμε και **έτοιμα μοντέλα Υ.Φ** ώστε να αντιληφθούν πλήρως τη λειτουργικότητα τους και να περάσουν στο επίπεδο "Πως υλοποιούνται όλα αυτά;" Έτσι οι μαθητές θα δραστηριοποιηθούν νοητικά,θα ανταλλάξουν ιδέες,θα προβληματιστούν, θα συμμετέχουν ενεργά στο μάθημα και θα ωριμάσει μέσα τους η ιδέα του Υ.Φ. Άν οι μαθητές δυσκολεύονται ο καθηγητής μπορεί να διευκολύνει τον διάλογο δινοντάς του **παραδείγματα**.Π.χ να ρωτήσει "Θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε ένα Υ.Φ για την οργάνωση των οικονομικών μιας σχολικής εκδρομής;" ή "Θα θέλατε να μάθετε ποιο συγκρότημα είναι ποιό δημοφιλές μέσα στην τάξη;"

3.Επίδειξη[20 λεπτά]
Έχουμε ήδη ετοιμάσει **screencast** όπου σε ένα Υ.Φ μέσω μιας άσκησης παρουσιάζουμε την εκτέλεση πιο σύνθετων λειτουργιών όπως χρησιμοποίηση συναρτήσεων(sum, average,countif), ταξινόμηση και υπενθυμίζουμε και βασικές έννοιες(διεύθυνση κελιού, μορφοποίηση, αντιγραφή κτλ) .Αφού παρουσιάζεται η εκτέλεση μίας λειτουργίας έπειτα θα δίνεται αρκετός χρόνος στους μαθητές να την επαναλάβουν και οι ίδιοι. Ο καθηγητής θα τους βοηθά και θα λύνει απορίες. Μέσω του screencast o μαθητής έχει την δυνατότητα να παρακολουθήσει όσες φορές επιθυμεί την εκτέλεση μιάς λειτουργίας σε περίπτωση που με την πρώτη φορά δεν κατάλαβε ή στην πορεία ξέχασε τα βήματα κάποιας διαδικασίας.

Παρακάτω παραθέτουμε το link για το screencast που δημιουργήσαμε για τις ανάγκες του μαθήματος. []

Επίσης, παραθέτουμε και το έτοιμο Υ.Φ το οποίο θα επεξεργάζονται οι μαθητές κατά τη διάρκεια του screencast και με τη βοήθειά του.

4.Καταιγισμός ιδεών[10 λεπτά]
Αφού λοιπόν οι μαθητές αντιλήφθηκαν οτι μπορούν να χρησιμοποιούν και μαθηματικές έννοιες και συναρτήσεις και έχουν μία πιο ολοκληρωμένη άποψη για το λογισμικό Υ.Φ, τίθεται από τον καθηγητή το ερώτημα πως μπορεί να βρει εφαρμογή το λογισμικό Υ.Φ στην δημιουργία ενός ερωτηματολογιού που σχετίζεται με τις αγαπημένες τους δραστηριότητες τους και πώς μπορεί να τους βοηθήσει να παράγουν χρήσιμες πληροφορίες.Ο καθηγητής πρέπει να παροτρύνει τους μαθητές να εκφραστούν ελεύθερα και αυθόρμητα και να χρησιμοποιήσουν την φαντασία τους,με σκοπό να βρούνε τα ερωτήματα που θα περιέχει το ερωτηματολόγιο.'Ολοι μαθητές πρέπει να συμμετάσχουν και ο καθηγητής πρέπει να δημιουργήσει ένα ευχάριστο,φιλικό κλίμα.Θα καταγράφει κάθε ιδέα στον υπολογιστή, η οθόνη του οποίου θα προβάλλεται σε όλη την αίθουσα.Στο τέλος κάθε μαθητής θα παρουσιάζει την ιδέα του και οι υπόλοιποι θα την σχολιάζουν.

5.Ομάδες εργασίας[12 λεπτά]
Παρακινούμενος από τα αποτελέσμετα του καταιγισμού ιδεών ο καθηγητής θα ανακοινώσει στους μαθητές οτι θα πρέπει να κάνουν μία έρευνα για να ανακαλύψουν ποιό είναι το πιο δημοφιλές άθλημα στην τάξη,το πιο δημοφιλές είδος ταινιών,η πιο δημοφιλής δραστηριότητα και άλλα ερωτήματα που θα έχουν παρουσιαστεί κατά την διάρκεια του καταιγισμού ιδεών.Οι μαθητές θα χωριστούν σε 2 μεγάλες ομάδες.Η πρώτη θα τελειοποιήσει το ερωτηματολόγιο και θα συλλέξει τις απαντήσεις και η δεύτερη θα τις κατηγοριοποιήσει σε μορφή πίνακα.'Ετσι οι μαθητές θα συνεργάζονται,θα ανταλλάσουν απόψεις και θα εκφράζονται ελεύθερα.Ο καθηγητής θα παρακολουθεί το έργο των ομάδων θα συμβουλεύει και θα παρακινεί τους μαθητές να παίρνουν πρωτοβουλίες.

Έστω οτι το ερωτηματολόγιο που αποφασίστηκε είναι το παρακάτω:

6.Πρακτική Άσκηση[15 λεπτά]
Οι μαθητές χωρισμένοι σε ομάδες των 4 ατόμων θα πρέπει να εισάγουν τα δεδομένα που συνέλεξαν σε ένα υπολογιστικό φύλλο.

7.Συζήτηση/Διάλογος[7 λεπτά]
Ο καθηγητής θα θέσει το ερώτημα πως μπορούν να επεξεργαστούν οι μαθητές τα δεδομένα που έχουν εισάγει στο Υ.Φ και ποιές πληροφορίες θα εξάγουν από αυτά.Θα βάλει τα παιδιά να αναρωτηθούν με ποιόν τρόπο,με ποιές συναρτήσεις από αυτές που έχουν διδαχθεί μπορούν να το πετύχουν αυτό.Έτσι οι μαθητές θα δραστηριοποιηθούν νοητικά,θα μπορούν να μάθουν από τους συμμαθητές τους,να προβληματιστούν και έτσι να συμμετέχουν ενεργά στο μάθημα.Άν οι μαθητές δυσκολεύονται ο καθηγητής μπορεί να διευκολύνει τον διάλογο δινοντάς του παραδείγματα.Π.χ να ρωτήσει "Πώς μπορούμε να βρούμε ποιό είναι το άθλημα με το οποίο ασχολούνται οι περισσότεροι;" ή "Θα θέλατε να μάθετε πόσος είναι ο συνολικός χρόνος που αφιερώνετε όλοι εσείς στην δραστηριότητα χ;"

8.Πρακτική Άσκηση[15 λεπτά]
Μετά την συζήτηση οι μαθητές θα εξάγουν πληροφορίες από τα ερωτηματολόγια μέσω Υ.Φ. Θα δοθεί το ανάλογο φύλλο εργασίας το οποίο θα έχει διαμορφωθεί κατά την διάρκεια της προηγούμενης συζήτησης,όπου θα υπάρχουν τα ερωτήματα που πρέπει να απαντήσουν οι μαθητές .Για να γίνει αυτό οι μαθητές θα κάνουν χρήση των βασικών συναρτήσεων και της ταξινόμησης .Ακόμη θα μπορούν να ανατρέχουν στο προηγούμενο screencast καθώς και να κάνουν ερωτήσεις.

Παρακάτω παραθέτουμε το φύλλο εργασίας.

//Επανάληψη-Κλείσιμο μαθήματος// __**Ολοκλήρωση γνώσεων, περίληψη, αποσαφηνίσεις, κίνητρα για περαιτέρω μάθηση**__

Επίδειξη[4 λεπτά]
Ο καθηγητής θα παρουσιάσει περιοδικά και εφημερίδες (συγκεκριμένα τα 2 επισυναπτόμενα αποκόμματα εφημεριδών) στα οποία θα έχουν χρησιμοποιηθεί Υ.Φ για να δείξει στους μαθητές πραγματικά παραδείγματα κι έτσι να εκτιμήσουν την αξία της επεξεργασίας δεδομένων,και παράλληλα θα ανακεφαλαιώνει τα σημαντικότερα σημεία του μαθήματος.



Στο κλείσιμο του μαθήματος, για να εγείρουμε το ενδιαφέρον των μαθητών ώστε να ασχοληθούν και στον ελεύθερό τους χρόνο θα τους μάθουμε ένα διασκεδαστικό τρικ χρησιμοποιώντας ένα Υ.Φ.

6) Πόροι, Εποπτικά μέσα και Υλικά
www.youtube.com http://library.thinkquest.org/J0110054/Classroom_Activities.html http://www.mrexcel.com http://jc-schools.net/tutorials/excel-activities.htm http://www.northcanton.sparcc.org/~technology/excel/

7) Βιβλιογραφία
[|Διδακτικές Προσεγγίσιες και εργαλεία για την διδασκαλία της Πληροφορικής] [|Βιβλίο καθηγητή και μαθητή Γυμνασίου] [|Διαλέξεις του μαθήματος Διδακτική της Πληροφορικής του τμήματος ΤΜΗΥΤΔ του ΠΘ]